Yeni tasarım ve içeriğiyle okurlarıyla buluşan Türkiye’nin en köklü inşaat dergisi olan İnşaat Dünyası dergisi, Türkiye’nin lokomotif sektörü olan inşaat ve yapı sektörünün uluslararası gelişimini ana misyonu olarak görür ve yıllardır ödün vermediği yayıncılık çizgisini sürekli geliştirerek bu misyonu gerçekleştirmeyi hedefler.

Her yerde yaşayan mi̇mar: Zaha Hadid

Irak doğumlu bir kadın mimar olarak, kendi branşının en saygın ve sert imzalarından biriydi Hadid. Bu sayede devrimi hem cinsiyetiyle, hem milliyetiyle hem de mimari tarzıyla yapmıştır ve sürekli ters köşe yapmakla ilgili son duruşu artık mesleği içinde kalın çizgilerle tanımlanabilir. Herkesin saygı duyduğu, çalışmak istediği ve aklından geçenleri öğrenmek istediği bir kadın. London Architecture Association ve Harvard Üniversitesi mezunu olan Hadid ile ilgili mutlaka herkes bir değerlendirme yapacaktır ama ben en sevdiğim yapıtlarından biri olan London Aquatics Center projesini anlatmak istiyorum size…

Kentsel, mimari ve tasarım alanlarında bir devrim niteliğindeki yapılarıyla tanıdığımız Zaha Hadid, 2012 Londra Olimpiyat Oyunları için tasarladığı London Aquatics Centre projesiyle yenilikçi ve dinamik tarzını ortaya koymuştu bir kez daha. İngiliz basını tasarımın dinamik reformu kadar proje için harcanan bütçeyle de her ne kadar yakından ilgilenip eleştirilerini sakınmasa da, bu tasarım, oyunların başyapıtı olarak kendini kabul ettirmeyi başardı.

[kutusag=4563]Guardian yazarı Rowan Moore’a göre ünlü mimar Zaha Hadid’in Londra’da tasarladığı bu yapı, nefes kesen, şaşırtan ve kendine hayran bırakmayı başaran bir eser. Dışarıdan bakıldığında bir ufo çarpışmasını andırıyor. Uluslararası Olimpiyat Komitesi başkanı Jacques Rogge ise yapının bir mimari başyapıt olduğunu savunmakta. Mekânın olimpiyat oyunları açısından en büyük özelliği, akıllardan silinmeyecek mimari formuna ek olarak, aynı anda 17.500 kişiyi ağırlama kapasitesi olacak ki bu rakam, alanındaki hiçbir olimpiyat oyununda gerçekleşmeyen bir hayal adeta.
Hadid, London Aquatics Centre’ın mimari konseptini, hareket halindeki suyun akışkan geometrisinden esinlenilerek tasarlamış. Mekân içinde oluşturulan alanlar ve çevresini saran bölümler olimpik parkın nehir kıyısı manzarası olarak yorumlanıyor. Dalga formunda şekillendirilen çatı, zeminden yukarı doğru bir dalga şeklinde yükseliyor. Bu formuyla merkezin havuzlarını bir araya toplayan akıcı bir hareketle, sahip olduğu devasa hacim hakkında da fikir veriyor çevresine. The Aquatics Centre, 2012 Londra Olimpiyat Oyunları ev sahipliğinde, sahip olduğu doğal esneklikle 17.500 seyirciyi ağırladı ve ardından ise 2 bin kişilik seyirci kapasitesiyle ideal bir etkinlik merkezi olarak devam etti.

Yapımına 2008 yılı temmuz ayında başlanan merkez, söz verildiği üzere üç yıllık bir zaman diliminde tamamlandı ve tıpkı Zaha Hadid tarafından tanımlandığı gibi “mükemmel bir uzaysal deneyim” halini aldı. The Aquatics Centre, olimpiyat parkı içinde konumlanıyor. Parkın güneydoğu kenarında, Stratford’a yakın bir mesafede bulunuyor.

[kutusol=4564]Olimpiyat parkına yeni bir yaya yolu geçişi, doğu-batı köprüsü (Stratford City Bridge olarak da adlandırılıyor) ile sağlanıyor, buradan doğruca merkezin içine girmek mümkün. Bu alanda var olan kanal aracılığıyla daha pek çok küçük yaya yolu olimpiyat bölgesine bağlanıyor. Ortogonal bir eksende tasarlanan ve bu sayede Stratford City Bridge’e (yaya yolu için oluşturulan köprü) dikey bir hizada yer alan merkezde oluşturulan üç havuz da bu eksende sıralanıyor.Antrenman havuzu köprünün altında yerini alırken, yarışma ve dalış havuzları çatı altında uzanan geniş alanın etrafında şekillenmiş. Bunun amacı ise havuz alanını bir podyum şeklinde çerçeveleyerek köprüyle bağlantısını sağlamak. 160 metre uzunluğunda ve 90 metre genişliğindeki dalga formlu çatı, yenilikçi bir teknoloji sonucunda çelik malzeme ile tasarlanmış, 3.000 ton ağırlığa sahip. Çelik çerçeveli çatı bu yapının en yenilikçi bakış açısını oluşturuyor. Sahip olduğu büyüklük ve ağırlık ise hayranlık uyandırıcı. Bu devasa yapının suymuşçasına bir dalga formunu alarak neredeyse yere değecek şekilde kıvrılabilen formu, havuz alanları için doğal bir bölme görevi görüyor. Beklenmedik formların yaratıcısı Zaha Hadid, kimine göre tasarladığı devasa dinamiklerle hâlâ geçmişin mimari özelliklerinden kendini alamazken, pek çoğu için nefes kesen ve hayranlık uyandıran yenilikleri gerçek kılan bir kimlikti. Onun yaratıcılığı, ortaya çıkardığı yapılarla taçlandı ve tüm dünya olarak bu yapıların güzelliğini emanet olarak aldık biz de…

www.zaha-hadid.com

Zaha Hadid Hakkında
Irak asıllı İngiliz vatandaşı, dekonstrüktivist mimar. Zaha Hadid 1950’de Bağdat’ta doğdu. Londra Architectural Association okulunda mimarlık okumadan önce Beyrut Amerikan Üniversitesi’nde Matematik Bölümü’nü bitirdi. Mezuniyetinden sonra okulundaki hocaları ile 1977’de ortağı olduğu Office For Metropolitan Architecture’da çalışmaya başladı.

1980’de kendi Londra merkezli bürosunu kurdu. 1980’lerde Architectural Association’da ve dünyanın başka yerlerinde prestijli kurumlarında ders verdi. Graduate School of Design’da, Harvard Üniversitesi’nde, Illinois Üniversitesi’nde, Hamburg’daki Hochschule für Bildende Künste’de, Knowlton Mimarlık Okulu’nda egitmenlik yaptı. American Academy of Arts and Letters’ın onur üyesi oldu. Vefatından önce Viyanada Uygulamalı Sanatlar Üniversitesi’nde profesörlük yaptı. Pek çok uluslararası yarışmanın kazananı olan Hadid’in, teorik, etkili, kalıpları yıkıcı olan projelerinin pek çoğu başlarda inşa edilmedi. Özellikle Hong Kong’daki Tepe kulübü (1983), Galler’deki Cardiff Körfezi opera binası (1994). 2005’te İsviçre’deki Basel Kumarhanesi projesiyle ödül aldı. 2004’te Pritzker Mimarlık Ödülü’nü alan ilk kadın mimar oldu. Daha öncesinde mimariye olan katkılarından dolayı CBE’ye layık görüldü. Ayrıca Beyrut Amerikan Üniversitesi’nden onur diploması aldı. Zaha Hadid’in Mimarlık bürosu 350’den fazla çalışanı ile Londra da bulunuyor. 2008’de Forbes dergisinin “Dünyanın En Güçlü 100 Kadını” listesinde 69’uncu oldu. Hadid, son zamanlarda Irak Hükümeti tarafından Irak’ın Merkez Bankasına yeni bir bina tasarlaması için görevlendirildi. Bu proje kendi ülkesi için yaptığı ilk proje olacak. Diğer bir görevi de şubeye ait kayıt binasını, Pierres Vives ve Montpellier’deki Hérault’u da içeriyor. Zaha Hadid tarafından tasarlanan yeni uzay gemisi biçimindeki Tokyo Olimpiyat Stadyumu, maliyetinin 1.3 milyar dolardan fazla olması nedeniyle Japon mimarlar arasında tartışmalara neden oldu. Aynı yıl hizmete giren Bakü’deki Haydar Aliyev Kültür Merkezi ise yapım sürecinde yaşanan zorla istimlak ve göçmen işçileri insanlık dışı koşullarda zorla çalıştırılması iddiaları ile gündeme geldi. Zaha Hadid, 30 Mart’ta bronşit tanısı konularak hastaneye kaldırılmış, 31 Mart’ta kalp krizi sonucu Miami’de hayatını kaybetti.

KAVRAMSAL TASARIMLARI
• Guggenheim-Hermitage Vilnus, Vilnus, Litvanya
• Kartal-Pendik Kıyı Şeridi Düzenlemesi, İstanbul, Türkiye
• Szervita meydanı Baloncuk Ofis binası, Budapeşte, Macaristan

UYGULANMIŞ PROJELERİ
• 1994: Vitra yangın istasyonu, Weil am Rhein, Almanya
• 2001: Kuzey Hoenheim araba parkı, Hoenheim, Fransa
• 2002: Bergisel Kayak pisti, İnnsbrück, Avusturya
• 2003: Rosenthal Çağdaş Sanatlar Merkezi, Cincinnati, Ohio, ABD
• 2005: BMW Merkez Binası, Leipzig, Almanya
• 2005: Ordrupgaard ek binası, Kopenhag, Danimarka
• 2005: Phaeno Bilim Merkezi, Wolfsburg, Almanya
• 2006: Meggie’s Centres Victoria Hastanesi, Kirk Caldy, İskoçya
• 2006: Tondonia Şaraphane Otağı, Haro, İspanya
• 2007: Eleftheria Meydan Yenilemesi, Lefkoşa, Kıbrıs
• 2007: Hungerburgbahn Yeni İstasyonları, İnnsbrück, Avusturya
• 2008: Chanel Mobile Sanat Pavyonu (Dünya Çapında), Tokyo,     Hong Kong, Newyork, Londra, Paris, Moskova (2006-2008)
• 2008: Köprü Pavyonu, Zaragoza,  İspanya
• 2009: Johann Sebastian Bach Pavyonu, Manchester Uluslararası    Festivali, Manchester, Birleşik Kralllık
• 2010: CMA CGM Kulesi, Marseille, Fransa
• 2010: MAXXI Ulusal XXI. Yüzyıl Sanatları Müzesi, Roma, İtalya    (2010 Stirling Ödülü)
• 2010: Guangzhou Opera Binası, Guangzhou,
  Çin Halk Cumhuriyeti
• 2012: Haydar Aliyev Kültür Merkezi, Bakü, Azerbaycan

PLANLANAN PROJELERİ
• New Maritime Terminali, Salerno, İtalya
• Riverside Museum, Glasgow Transport Müzesi, İskoçya
• Eli and Edythe Broad Museum, Michigan State Üniversitesi
• Mandarin Oriental Dellis Cay, Villa D, Dellis Cay, Turks & Caicos Adaları
• London Aquatics Centre, Londra
• Napoli Afragola tren istasyonu, İtalya
• Citylife İş Merkezi (Storto) ve Konutlar, Milan, İtalya
• Nuragic and Contemporary Sanat Müzesi, Cagliari, İtalya
• Dongdaemun Tasarım Alanı ve Parkı, Seul, Güney Kore
• Napoli Afragola Tren İstasyonu, İtalya
• Abu Dabi Gösteri Sanatları Merkezi, Abu Dabi, Birleşik Arap Emirlikleri