Gündem

COP31’de küresel çelik endüstrisinin yeşil dönüşümüne yönelik çözüm önerileri paylaşıldı

İnşaat Dünyası Dergisi'ni Google'da tercih edilen kaynaklar olarak ekleyin. Ekle

Tosyalı Holding Yönetim Kurulu Başkanı ve Türkiye Çelik Üreticileri Derneği (TÇÜD) Başkanı Fuat Tosyalı, COP31 kapsamında düzenlenen “Endüstriyel Dayanıklılık Perspektifinden Yeşil Çelik Dönüşümü ve Yenileyici İş Modelleri” başlıklı panelde, çelik sektörünün yeşil dönüşümüne ilişkin değerlendirmelerini ve çözüm önerilerini paylaştı.

Tosyalı Holding Yönetim Kurulu Başkanı ve Türkiye Çelik Üreticileri Derneği (TÇÜD) Başkanı Fuat Tosyalı, COP31 kapsamında küresel çelik endüstrisinin geleceğine yön veren konuların ele alındığı “Endüstriyel Dayanıklılık Perspektifinden Yeşil Çelik Dönüşümü ve Yenileyici İş Modelleri” başlıklı panelde konuşmacı olarak yer aldı.

Türkiye Çelik Üreticileri Derneği (TÇÜD) Genel Sekreteri Dr. M. Veysel Yayan’ın moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde Fuat Tosyalı’nın yanı sıra Dünya Çelik Birliği (World Steel Association) Genel Direktörü Clare Broadbent, Avrupa Çelik Birliği (EUROFER) Genel Direktörü Axel Eggert ve T.C. Ticaret Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu da konuşmacı olarak yer aldı.

Panelde küresel çelik endüstrisinin yeşil dönüşümü; endüstriyel dayanıklılık, küresel rekabet ve uluslararası ticaret ekseninde ele alınırken Fuat Tosyalı, ortaya koyduğu çözüm önerileriyle sektörün geleceğine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu.

ID Eylul Ekim 2026 Kapak 1

Eylül - Ekim Sayısı Yayında!

İnşaat sektöründeki güncel projeler ve özel röportajlarla dolu yeni sayımızı hemen şimdi okuyun.

Dergiyi Oku »

Karbonun doğru ölçülmesini, dönüşümün finansmanını ve adil ticareti birbirinden ayıramayız

Karbonun ölçülmesine ve fiyatlandırılmasına karşı olmadıklarını, ancak hedef açıklamanın ötesine geçilerek, o hedeflere nasıl ulaşılacağının konuşulması gerektiğini dile getiren Fuat Tosyalı sözlerini şöyle sürdürdü: “Sanayiciler olarak enerjiye yatırım yapıyor, yeni teknoloji kuruyor, üretim hatlarını dönüştürüyoruz. Tesislerin içinde gerçekleşen bu dönüşümler, ciddi sermaye gerektiren, uzun vadeli işler. Dolayısıyla karbonun doğru ölçülmesini, dönüşümün finansmanını ve adil ticareti birbirinden ayıramayız. Bu üç başlık birlikte ele alınmalı, birini eksik bıraktığınızda sistem işlemiyor. Ürün bazında gerçek emisyonu bağımsız olarak doğrulayabilmeliyiz. Üretici kendi ülkesinde karbon bedeli ödüyorsa bunun uluslararası sistemde de karşılığı olmalı, aynı karbon için tekrar tekrar bedel ödeten bir düzen kuramayız. Karbon gelirlerinin ne kadar olduğundan önce, bu gelirle kaç ton emisyonu gerçekten ölçülebilir biçimde azalttığımıza bakmalıyız. Temiz enerjiye, verimliliğe, DRI teknolojisine ve uygun olduğunda hidrojene yatırım yaptırabiliyor muyuz? Asıl soru bu. Çünkü emisyonun sınırı yok, dönüşüm finansmanını da yalnızca belli bir coğrafyanın içinde düşünemeyiz. Ticaret de bu dönüşümün bir parçası. Çünkü sanayicinin yaptığı yatırımların sürdürülebilir olması, düşük karbonlu üretim yapan tesislerin uluslararası pazarlara erişebilmesine ve rekabet gücünü koruyabilmesine bağlı.”

İklim politikalarının ölçütü ticaret değil, gerçek emisyon azaltımı olmalı

İklim politikalarıyla uyumlu olmayan bir ticaret yaklaşımı benimsenmesini somut bir çelişki olarak gördüğünü söyleyen Tosyalı, “Bir tarafta karbon emisyonlarını azaltalım diyoruz, diğer tarafta temiz çeliğin pazara erişimini yeni kotalarla daraltıyoruz. Temiz üretime yatırım yapmış bir sanayici, o yatırımı hangi pazarın geliriyle finanse edecek? Benim itirazım buna. Elbette tek başına teknoloji adı bir ürünün gerçek karbon ayak izini belirlemez, kullanılan elektrik ve metalik girdi de önemlidir. Ancak üretim yapıları arasındaki farkı da görmezden gelemeyiz. 2025 verilerine göre Türkiye’de ham çeliğin yüzde 72,2’si elektrik ark ocağında üretiliyor. AB’de bu oran yüzde 45,8. Yani AB üretiminin yüzde 54,2’si oksijen konvertörü rotasında. Çin’de bu oran yüzde 89,4. Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi’nin 2022’de yayımladığı karşılaştırmalı çalışmaya göre ise AB, Türkiye’ye kıyasla %31, Çin ise neredeyse iki kat daha yüksek emisyonla üretim yapıyor. Bana göre burada sormamız gereken soru şudur: Bizim amacımız karbon emisyonlarını mı azaltmak, yoksa ticareti mi? Eğer amaç emisyonu azaltmaksa kapıyı düşük karbonlu, doğrulanmış ürüne daha fazla açmalıyız. Menşeine bakıp değil, gerçek performansına bakıp karar vermeliyiz. Avrupa için de Türkiye için de doğru yol budur. Yeni duvarlar örmeyelim, iş birliğimizi artıralım, temiz üretimin pazarını büyütelim. İklim politikasını, sanayi politikasını ve ticaret politikasını birbirine karşı değil, birbirini destekleyecek şekilde kuralım.” dedi.

Hammadde güvenliğinde tek bir kaynağa bağımlı kalamayız

Temiz üretim, rekabetçi maliyet ve tedarik güvenliğinin aynı stratejinin parçası olması gerektiğine değinen Tosyalı, tek bir hammaddeye bağımlı kalmanın risklerine işaret ederek sözlerini şöyle sürdürdü: “Ülke olarak üretimimizin büyük bölümünü elektrik ark ocaklarında gerçekleştiriyor, hurdayı yeniden üretime kazandırıyoruz. Bu, döngüsel ekonomi ve karbon emisyonlarının azaltılması açısından çok kıymetli. Ama dünyanın bütün çelik ihtiyacını hurdayla karşılayamazsınız. Cevherden üretim de devam etmek zorunda. Dolayısıyla hem hurda bazlı üretimi geliştirmemiz hem de cevherden üretimi daha temiz teknolojilerle dönüştürmemiz gerekiyor. Türkiye 2025’te yaklaşık 18,7 milyon ton demir-çelik hurdası ithal etti. Bu çok büyük bir miktar ve aynı zamanda sanayi güvenliği ve tedarik güvenliği meselesi. Çünkü bugün herkes daha temiz çelik üretmek istiyor. Bunun doğal sonucu olarak kaliteli hurdaya talep artıyor. Bazı ülkeler de kendi hurdasını içeride tutmak isteyebilir. Böyle bir dünyada tek bir hammadde kanalına aşırı bağımlı kalmak doğru değil. O yüzden iki işi birlikte yapmalıyız. Birincisi, yurt içindeki hurdayı daha iyi toplamalı, ayrıştırmalı, izlemeli ve kalitesini artırmalıyız. İkincisi, DRI, HBI ve Cold DRI gibi alternatif metalik hammaddelere erişimimizi güçlendirmeliyiz. Karbon bağımlılığını azaltırken bu defa hammadde bağımlılığına yakalanmayalım. Temiz üretim, rekabetçi maliyet ve tedarik güvenliğini aynı stratejinin parçası yapmalıyız.”

Fuat Tosyali
Fuat Tosyalı

AB’ye net mesaj: Yeşil dönüşümü birbirimize rağmen değil, birlikte başarmalıyız

Farklı coğrafyalarda birbirine entegre güçlü bir sanayi ağı kurmanın önemine değinen Tosyalı, sözlerini şöyle sürdürdü: “Bizim için mesele sadece tek bir fabrikanın verimliliği değil, farklı coğrafyalarda enerji, hammadde, üretim ve lojistiği birbirine bağlayan güçlü bir sanayi ağı kurmak olmalı. Örneğin biz Tosyalı çatısı altında yıllardır böyle bir anlayışla yatırımlar yapıyoruz. Cezayir’de üretim rekorları kıran iki DRI tesisimiz var. Sıcak şarja uygun tasarlanmış tesislerimiz, geleneksel soğuk şarj düzenine kıyasla enerji kullanımında yüzde 20’ye varabilen avantaj sağlıyor. İkinci tesisimiz de hidrojen kullanımına uygun bir teknolojiyle kurulu. Libya’daki Cold DRI yatırımımızı da bu zincirin bir parçası olarak konumlandırıyoruz. Ancak her yatırımın her coğrafyada yapılamayacağını da hatırlatmak isterim.  Enerji var mı, doğal gazın veya elektriğin fiyatı rekabetçi mi, cevhere erişim nasıl, liman ve lojistik altyapısı uygun mu? Bu soruların yanıtına, gerçek fizibiliteye ve küresel rekabet koşullarına bakmak zorundayız. Türkiye elbette kendi üretimini, teknolojisini ve istihdamını geliştirecek. Aynı zamanda ekonomik olarak doğru coğrafyalarda ortak yatırımlarla hammadde ve enerji güvenliğini de sağlayacak. Her şeyi tek ülkede üretmek zorunda değiliz. Önemli olan, Türkiye’nin bu değer zincirinin merkezinde kalması. Bu açıdan Türkiye ile Avrupa Birliği arasında güçlü bir iş birliği fırsatı olduğuna inanıyorum. Türkiye’nin düşük karbonlu üretim kapasitesini Avrupa’nın sanayi ve teknoloji gücüyle birleştirmek, her iki tarafın da rekabetçiliğini artıracaktır. Bu sebeple, Türkiye’ye yeşil çelik üreten paydaş bir ülke olarak AB tarafından pozitif ayrımcılık yapılmasını ve bu çerçevede kotaların artırılmasını bekliyoruz. Avrupa’nın ihtiyacı bütün üretimi kendi sınırları içine çekmek değil, güvenilir, rekabetçi ve düşük karbonlu tedarik zincirleri oluşturmaktır. Yeşil dönüşümü birbirimize rağmen değil, birlikte başarmalıyız.”

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu